Deze week zagen aandelen van diverse informatie- en professionele dienstverleners een dramatische daling. De aanleiding was de onthulling door Anthropic van een nieuw juridisch automatiseringstool, dat het vertrouwen van investeerders in de langdurige prijszetting van de sector ernstig heeft aangetast. Thomson Reuters viel 18% terug, Pearson zakte met 7%, en LegalZoom zag zijn waarde met bijna 20% kelderen. In totaal verdween er circa $285 miljard aan marktkapitalisatie, een opmerkelijke afname die door verschillende technologie- en financiële dienstverleningsbedrijven werd gevoeld.
De aanleiding voor deze paniek was de bekendmaking van elf open-source plugins voor Claude Cowork op 30 januari, waarbij de focus lag op een specifieke juridische plugin. Dit hulpmiddel automatiseert taken zoals contracten analyseren, het beoordelen van non-disclosure- overeenkomsten (NDA) en compliance-workflows. In essentie neemt het de routinetaken over die duizenden paralegals en junior associates aan het werk houden.
De verwarring gaat echter verder dan één enkele plugin. Het betreft de opkomst van foundation-modellen die inmiddels in staat zijn om volledige workflowproducten te ontwikkelen, wat hen in staat stelt directe concurrentie aan te gaan met de traditionele software-industrie. Scott Dylan, oprichter van Nexatech Ventures, merkt op dat de marktreactie niet zomaar een uiting van vrees is, maar een signaal dat investeerders een structureel risico beginnen te erkennen: foundation-modelleveranciers kunnen zich nu rechtstreeks meten met het software-ecosysteem.
De kracht van AI verandert de manier waarop bedrijven hun diensten aanbieden en hoe ze worden geprijsd. Analist Jonathan McMullan van Schroders wijst op de verslechterende visibiliteit van de toekomstige winsten in sectoren die historisch gezien profiteerden van een ‘visibility premium’. De snelheid van AI-ontwikkelingen maakt het steeds uitdagender om lange termijn waarderingen staande te houden, vooral als bedrijven met minder personeel meer kunnen realiseren door gebruik te maken van AI-tools.
Deze zorgen zijn niet beperkt tot juridische technologie. Grote reclamebureaus zoals Omnicom en Publicis hebben aanzienlijke verliezen van respectievelijk 11,2% en 9% van hun waarde moeten incasseren. Ook het Australische cloud accountingbedrijf Xero beleefde zijn slechtste beursdag sinds 2013 met een afname van 16%.
Professionals in het veld, zoals Joel Simon, oprichter van Simon Perdue, erkennen de toenemende invloed van AI maar blijven nuchter. Volgens hem gaat het niet alleen om snelheid, maar vooral om beoordelingsvermogen en geloofwaardigheid. “AI kan enorme hoeveelheden informatie doorzoeken en patronen herkennen, maar uiteindelijk zijn het de menselijke beslissingen die het verschil maken,” zegt hij. AI fungeert in zijn ogen als een accelerator die ruimte creëert voor strategische focus, getuigenvoorbereiding en storytelling.
De opkomst van AI-agenten heeft onmiskenbaar gevolgen voor de werkgelegenheid. Dylan stelt dat bepaalde soorten werk, vooral repetitieve en regelspecifieke taken, zullen verdwijnen. Toch ziet hij de toekomst niet alleen somber in. “Displacement betekent niet altijd eliminatie,” zegt hij. Wat waarschijnlijker is, is een compressie van instapfuncties binnen sectoren zoals de juridische sector en consultancy. Junior functies die voorheen als opleidingsgrond dienden, zullen onder druk komen te staan.
Dit betekent een noodzaak voor werknemers om zich aan te passen. Hoewel er kortstondige onzekerheid zal zijn, is de verwachting dat mensen met vaardigheden in het samenwerken met AI-agenten in de toekomst waardevoller zullen zijn. Diegenen die erin slagen hun focus te verleggen van uitvoering naar toezicht, zijn het meest waarschijnlijk bestand tegen de negatieve invloeden van AI-gedreven veranderingen. Investeren in opleiding en ontwikkeling wordt cruciaal om relevant te blijven.
Voor de meeste bedrijven betekent de integratie van AI dat traditionele prijsmodellen ter discussie komen te staan. IDC voorspelt dat tegen 2028, 70% van de softwareleveranciers over zullen stappen naar meer op gebruik gebaseerde modellen. Als een AI-agent het werk verricht, verwachten klanten te betalen voor de resultaten in plaats van voor het aantal ingelogde gebruikers.
De uitdaging ligt nu in het overtuigen van klanten om vooraf meer te betalen, terwijl ze tegelijkertijd blijven investeren in mensen om overlappingen te voorkomen. Het experimenteren met hybride prijsmodellen door SaaS-bedrijven, waarbij AI-functies aan per-seat prijzen worden toegevoegd, is een eerste stap in deze nieuwe richting. Anderzijds zien we ook bedrijven die de overstap maken naar outcome-based pricing, waarbij de kosten afhankelijk zijn van het resultaat van een contractbeoordeling of een probleemoplossing.
Hoe beïnvloedt de opkomst van AI de werkgelegenheid?
De snelheid van AI-innovaties kan leiden tot het verdwijnen van bepaalde repetitieve functies, maar creëert ook kansen voor werknemers die zich kunnen aanpassen en leren samenwerken met technologie.
Wat zijn de implicaties voor softwarebedrijven?
Softwarebedrijven worden gedwongen om hun prijsmodellen te heroverwegen en zich aan te passen aan een omgeving waarin klanten vooral willen betalen voor de resultaten van AI, niet voor traditionele gebruikerslicenties.
Welke rol spelen menselijke vaardigheden in een AI-gedreven toekomst?
Hoewel AI taken kan automatiseren, blijft menselijke beoordeling en creativiteit cruciaal. Werknemers die zich richten op kritische denkwijzen en strategische beslissingen zullen een significant voordeel hebben in het AI-tijdperk.
