De technologie achter Bitcoin is gebouwd op stevige cryptografie, maar die staat onder druk. Quantumcomputers – ooit een vaag toekomstbeeld – komen sneller dichterbij dan veel mensen denken. Volgens een recent rapport uit mei 2025 kan een krachtige quantumcomputer binnen tien jaar miljoenen bitcoins kwetsbaar maken. Dat zou miljarden aan waarde op het spel zetten.
Maar hoe reëel is dat scenario? En belangrijker nog: wat doet de Bitcoin-community eraan?
Bitcoin gebruikt elliptische krommencryptografie (ECC) om wallets te beveiligen. Daarbij is het simpel om een publieke sleutel te berekenen uit een private sleutel, maar het omgekeerde is praktisch onmogelijk… tenminste voor klassieke computers.
Quantumcomputers doorbreken deze asymmetrie. Dankzij Shor’s algoritme kunnen ze in korte tijd een private key afleiden uit een publieke sleutel. En hier wringt het: van miljoenen bitcoins is die publieke sleutel al lang zichtbaar op de blockchain. Denk aan oude adressen (zoals Satoshi’s coins), maar ook aan wallets van grote beurzen die adressen hergebruiken.
Resultaat? Als quantumcomputers eenmaal krachtig genoeg zijn, kunnen ze die coins eenvoudig “overnemen”.
Goed nieuws: het minen van Bitcoin is voorlopig wél redelijk veilig. Quantumalgoritmen zoals Grover’s bieden slechts beperkte snelheidswinst, en kunnen niet makkelijk worden geschaald. ASIC-miners blijven daardoor voorlopig dominant.
Toch zijn er kanttekeningen:
Quantum miners zouden voor meer instabiliteit kunnen zorgen door forks in het netwerk.
Als slechts een paar partijen quantum mining kunnen doen, kan dat leiden tot extreme centralisatie.
Gelukkig is er een oplossing in zicht: post-quantum cryptografie (PQC). Dit zijn cryptografische technieken die ook bestand zijn tegen quantumcomputers. Er zijn al veelbelovende kandidaten zoals:
SPHINCS+ (hash-based, extreem veilig maar groot)
FALCON en Dilithium (lattice-based, goed in balans)
SQIsign (heel compact, maar nog weinig getest)
Wereldwijd werken overheden (VS, EU, China) en bedrijven (Google, Apple, Signal) aan een overstap. De meeste mikken op 2030–2035. Bitcoin kan dus niet achterblijven.
Binnen de Bitcoin-community zijn al verschillende voorstellen gedaan:
BIP-347 (OP_CAT): maakt het mogelijk om Lamport-handtekeningen te gebruiken, een simpele maar veilige vorm van post-quantum cryptografie.
BIP-360 (Pay to Quantum Resistant Hash): introduceert nieuwe adressen (beginnend met bc1r) die quantum-bestendig zijn.
Taproot-upgrades: laten gebruikers transacties doen via scripts, die veiliger kunnen worden gemaakt.
Deze voorstellen zijn nog in ontwikkeling, maar kunnen nu al gedeeltelijk worden getest of voorbereid.
Een filosofische vraag verdeelt de community: wat doen we met oude coins die quantumkwetsbaar zijn – bijvoorbeeld die van Satoshi?
Burnen (onbruikbaar maken) beschermt het netwerk, maar kan voelen als inbreuk op eigendomsrechten.
Steal (niets doen) laat quantum miners vrij spel, met mogelijke grootschalige herverdeling van rijkdom als gevolg.
Beide keuzes hebben diepe implicaties. Denk aan marktvertrouwen, regelgeving en ethiek. De discussie is nog volop bezig.
Het rapport stelt een tweesporenaanpak voor:
Op korte termijn (2 jaar): simpele upgrades voorbereiden die snel kunnen worden geactiveerd.
Op lange termijn (7 jaar): overstap naar veilige outputtypes, optimalisaties met STARKs (voor schaalbaarheid), en samenwerking met wallet- en serviceproviders.
De boodschap is duidelijk: hoe eerder we beginnen, hoe minder paniek er later nodig is.
Quantumcomputers zijn geen science fiction meer. De technologie ontwikkelt zich snel, en de cryptografie waar Bitcoin op drijft staat onder druk. Dat vraagt om voorbereiding – niet pas als het te laat is, maar nu.
De tools en ideeën zijn er al. Nu is het aan de Bitcoin-gemeenschap om beslissingen te nemen over technologie én principes. Want als quantumcomputers straks klaar zijn om aan te vallen, moet Bitcoin klaar zijn om te verdedigen.
