Trouwen zorgt ervoor dat je partner een wettelijk beschermde erfgenaam wordt. Maar is het nou beter om te trouwen met of zonder huwelijkscontract? Het is een misvatting dat het erfrecht beperkt wordt bij het stelsel van scheiding van goederen.
Notarissen en vermogensplanners krijgen vaak de vraag: moet ik trouwen of samenwonen? En als ik ga trouwen, hoe zit het dan met mijn kinderen uit een eerdere relatie? Kortom, als je de stap neemt om te trouwen, is je partner beter beschermd dan wanneer je alleen feitelijk of wettelijk gaat samenwonen. Door te trouwen wordt je partner een bevoorrechte erfgenaam met recht op een deel van je vermogen. Annelies Van Gronsveld, hoofd estate planning Vlaanderen bij Bank Degroof Petercam, benadrukt dat de keuze van de samenlevingsvorm erg belangrijk is in nieuw samengestelde gezinnen.
Bij een huwelijkscontract maak je afspraken met je partner over de organisatie van je vermogen. Maar je kunt ook trouwen zonder contract. Dan val je automatisch onder het wettelijk stelsel. Dit stelsel gaat ervan uit dat er drie vermogens zijn: dat van jou, dat van je partner en dat van jullie samen. Het eigen vermogen bevat alles wat je (of je partner) bezat vóór het huwelijk. Ook wat je tijdens het huwelijk krijgt via een schenking of erfenis blijft persoonlijk. Alles wat je en je partner verdienen vanaf het huwelijk komt in het gemeenschappelijk vermogen terecht.
Wil je afwijken van het wettelijk stelsel? Dan kun je dat regelen in een huwelijkscontract. Doorgaans stel je een huwelijkscontract op vóór je trouwt, maar het kan ook later. Gert Coppens, vermogensplanner bij Bank Degroof Petercam, verduidelijkt dat je zelf actie moet ondernemen als je iets anders wilt.
Met bepaalde clausules kun je je partner extra beschermen. Eén optie is de ‘langst leeft, al heeft’-clausule, waarmee het gemeenschappelijk vermogen automatisch en volledig naar de langstlevende partner gaat (ipv alleen het vruchtgebruik op de helft als er kinderen zijn). Maar de langstlevende betaalt hier wel erfbelasting op. Een keuzebeding is fiscaal gezien een betere optie. Met een keuzebeding heeft de langstlevende bij het overlijden van de partner de keuze wat er gebeurt met het gemeenschappelijk vermogen en kan die voor de fiscaal gunstigste optie kiezen.
In een huwelijkscontract kun je naast het toevoegen van clausules aan het wettelijk stelsel, ook kiezen voor een ander huwelijksstelsel. Het stelsel van scheiding van goederen houdt de zaken strikt gescheiden en je bouwt geen gemeenschappelijk vermogen op. Of omgekeerd: je wilt alles gemeenschappelijk en kiest voor het stelsel van algehele gemeenschap.
Het stelsel van scheiding van goederen heeft de reputatie asociaal of koud te zijn omdat er geen gemeenschappelijk vermogen is. In de praktijk worden echter vaak correctiemechanismen gekoppeld aan dit stelsel, zodat er toch een deel van het vermogen van de ene partner naar de andere gaat.
Veel partners willen dat de gekochte gezinswoning bij overlijden volledig naar de langstlevende gaat. Dit kan met een aanwasbeding, een clausule in de aankoopakte van de woning. Maar let op, want dit gebeurt niet gratis. De langstlevende betaalt registratiebelasting op het deel van de overledene.
Heb je kinderen uit een vorige relatie? Door te trouwen wordt je nieuwe partner een wettelijk beschermde erfgenaam die ook recht heeft op een deel van je vermogen. Wil je dit niet, dan kan je ervoor kiezen om niet te trouwen of een clausule toe te voegen aan je huwelijkscontract.
Om een huwelijkscontract af te sluiten, moet je naar de notaris. Deze wordt bij notariële akte verleden en de notaris registreert het contract in het centraal register van huwelijksovereenkomsten. Een kopie van je huwelijkscontract komt ook automatisch terecht in Naban, een digitale kluis met notariële akten.
De prijs om een huwelijkscontract op te stellen, hangt af van verschillende factoren zoals de complexiteit van het dossier, het aantal afspraken en of er vastgoed in het huwelijk wordt gebracht. Gemiddeld kost het opstellen van een huwelijkscontract tussen de 600 en 800 euro.
Wat zijn de voordelen van trouwen met een huwelijkscontract?
Een huwelijkscontract biedt de mogelijkheid om af te wijken van het wettelijk stelsel en afspraken te maken met je partner over de organisatie van je vermogen. Dit kan vooral nuttig zijn in nieuw samengestelde gezinnen of wanneer je wilt afwijken van de standaard erfrechten.
Wat is een keuzebeding?
Een keuzebeding is een clausule in een huwelijkscontract waarmee de langstlevende partner op het moment van overlijden van de andere partner kan kiezen wat er gebeurt met het gemeenschappelijk vermogen.
Hoeveel kost het opstellen van een huwelijkscontract?
De kosten voor het opstellen van een huwelijkscontract hangen af van verschillende factoren, zoals de complexiteit van het dossier en het aantal afspraken. Gemiddeld kost het opstellen van een huwelijkscontract tussen de 600 en 800 euro.
