Grote meerderheid van de tokenlanceringen volgt een herkenbaar patroon: de oprichters duiken wekenlang in spreadsheets, juridische teams produceren disclaimers, en influencers beginnen te flirten met de aankondiging van een “Token Generatie Evenement” (TGE). Achter de schermen wachten de investeerders van de private ronde echter op de momenten waarop ze hun tokens kunnen dumpen. Wat volgt is een plotselinge stijging van de circulerende voorraad, een scherpe daling van de tokenprijs, en de sociale media wordt overspoeld met discussies over “unlock risk” (de risico’s van vrijgegeven tokens).
Wat vaak vergeten wordt in deze chaos, is dat tokens primair infrastructuur zijn en geen kortetermijnfinancieringsinstrumenten.
Mijn ervaring met meer dan tachtig teams bevestigt dit patroon keer op keer. Oprichters haasten zich om een token te minten, zodat ze zonder concessies aan eigendom kunnen aantrekken. Vervolgens proberen ze daarna pas de gebruiksmogelijkheden in hun product te integreren — een strategie die zelden succesvol blijkt te zijn. Dit achterstevoren denken leidt tot de gebruikelijke mislukkingen: te grote insider allocaties, irrationele unlockschema’s, en “use cases” die nooit benut worden. In deze context is elke token aankoop simpelweg een gelegenheid voor iemand om snel te cashen.
Wanneer de belangrijkste taak van uw token is om geld in te zamelen, komt u twee significante problemen tegen: juridische risico’s en schade aan de markt. Aan de juridische kant, als uw token niet vanaf het begin een reële gebruikswaarde heeft, komt het al snel in het vizier van de SEC (Securities and Exchange Commission) als een beveiliging — en die instantie staat niet bekend om zijn nuance. U kunt het nog zo vaak een utility token noemen, maar de Howey-test (een Amerikaanse standaard voor het bepalen van effecten) is ongevoelig voor uw pitch deck. In combinatie met een snelle emissieschema en een instortende tokenprijs, wekt u de frustratie van de houders die onverbiddelijk aan de deur kloppen.
De echte schade is echter strategisch van aard. Projecten die hun token als een snelkoppeling voor financiering beschouwen, hebben vrijwel nooit een plan voor wat er na de lancering gebeurt. Ze construiëren hun strategie rond cliffs (vertragingen), vesting-schema’s, en druk van investeerders, in plaats van de focus te leggen op productgebruik of gebruikersgroei.
Deze projecten injecteren tokens in een markt die daar niet op voorbereid is. Ongeveer 90% van de token unlocks leidt tot prijsdips, zelfs als maar 5% van het totale aanbod vrijkomt. Dit jaar alleen zullen geplande unlocks naar schatting ongeveer $9 miljard bedragen.
De beste tokenmodellen beginnen met een solide bedrijfsconcept. Dit moet een gedegen plan zijn — het soort dat u aan een investeerder in een Series A zou presenteren en dat u verplicht om daadwerkelijk te beschrijven wat het bedrijf doet, hoe het groeit, waar de omzet vandaan komt, en wie profiteert.
Deze helderheid geeft u cruciale antwoorden. Is er zelfs een token nodig? Hoe sluit de token naadloos aan op het product? Welke rol spelen gebruikers, validators, bijdragers of liquiditeitsverschaffers in het creëren van vraag?
Zodra dit in kaart is gebracht, kunt u beginnen met het modelleren van de stromen: wie verdient, wie besteedt, wie staked, en wanneer. Stress-test uw model: ‘Wat gebeurt er in een bearish markt? Wat als het gebruik explodeert? Hoe reageren de kosten, beloningen en emissies?’
Tools zoals Machinations kunnen hierin nuttig zijn, net als het doorlopen van het model met iemand die al honderden van deze modellen heeft gezien. Maar zonder een solide fundament kunnen zelfs de beste software en adviezen niet helpen.
Mijn advies aan elk team is: als uw product kan lanceren zonder een token, dan is het waarschijnlijk beter om dat te doen. Maak gebruik van eigen vermogen, milestone-gebaseerde SAFEs (Simple Agreement for Future Equity), of winstdelingsnota’s om vroege ontwikkelingen te financieren. Wanneer het product tractie begint te krijgen en de rol van de token duidelijk wordt, is het tijd om deze te introduceren.
Te vroeg lanceren nodigt speculatie uit, waardoor u de daaropvolgende jaren bezig bent met het verdedigen van een prijsdiagram in plaats van het uitbreiden van uw gebruikersbasis. Wanneer tokens echter essentieel zijn — bijvoorbeeld voor het betalen van blokkengeld, toegang tot gegevensstromen via staking, of het vrijspelen van ecosystematige beloningen — vormt hun gebruikswaarde de basis. De vraag groeit met het gebruik; de token wordt verdiend, uitgegeven en herschikt binnen het product. Dit is het moment waarop emissies geen waarde vernietigen, omdat er feitelijke activiteit achter zit.
Neem Solana als voorbeeld: dagelijkse vrijgaves van ongeveer $14 miljoen aan tokens drukken de prijs, maar sterke netwerkvraag weet deze prijzen telkens weer op te trekken. Sui biedt een ander interessant geval; na een unlock van 64,19 miljoen tokens (ongeveer $300 miljoen) op 1 januari steeg de token met bijna 28%, wat resulteerde in een nieuw record van $5,1.
Oprichters hebben vaak een voorkeur voor vestingcliffs en tijdgebonden unlockschema’s; dit is eenvoudig, goed te modelleren en lijkt op het eerste gezicht een lange termijn incentive te bieden. Maar tijd alleen is geen sterk signaal. Het is veel effectiever om unlocks te koppelen aan concrete mijlpalen: aantal actieve validators, opgeleverde modules, beoogde gebruiksniveaus; zo groeit de tokenvoorraad samen met het netwerk.
Bouw uw model niet in een vacuüm. Houd rekening met slippage, bearish markten en vertragingen binnen het team. Als uw model deze schokken niet kan doorstaan, is het nog niet klaar voor lancering. En wanneer u denkt dat het ondoordringbaar is, laat dan iemand het aantasten. Ervaren ontwikkelaars kunnen inzicht geven in de incentive-flaws en randgevallen waar uw team te dichtbij staat om ze te zien.
Veel van deze overwegingen komen neer op de juiste mindset. Als meer oprichters tokenontwerp beschouwen als échte infrastructuur — en niet als een cosmetische toevoeging of een financieringstruc — zouden we betere lanceringen en robuustere netwerken moeten zien.
Venture-investeerders beginnen zich nu al aan te passen: de beste onder hen richten zich op vraagcycli in plaats van hype-cycli. Beurzen geven de voorkeur aan transparantie en duurzaamheid boven mysterieuze vrijgaves en flashy marketing. En toezichthouders zijn geneigd om een commodity-stijl utility token met meer respect te behandelen wanneer het diepgeworteld is in het gebruik, in plaats van dat het alleen wordt toegevoegd voor de schijn.
Kortom, het komt allemaal neer op dit: als het verwijderen van uw token de vraagcyclus niet doorbreekt, lanceer dan niet. Bouw de cyclus eerst, en dan de token.
Wat zijn de belangrijkste risico’s verbonden aan het lanceren van een token zonder eerder bedrijfsplan?
De grootste risico’s zijn juridische complicaties en marktverstoringen. Zonder een goed gedefinieerd bedrijfsmodel lopen de oprichters het risico dat hun token als een beveiliging wordt aangemerkt, wat kan leiden tot verantwoording aan toezichthouders. Bovendien kan een ondoordachte lancering resulteren in een chaos op de markt, waar de prijs snel kan dalen door overaanbod.
Hoe verhoudt de rol van de token zich tot de gebruikerservaring binnen een project?
De rol van de token moet geïntegreerd zijn in de gebruikerservaring en een directe waarde bieden binnen het ecosysteem. Dit kan bijvoorbeeld door toegang te bieden tot diensten, beloningen te verstrekken bij participatie of het faciliteren van transacties. Een goed ontworpen token moedigt actief gebruik aan, wat bijdraagt aan de groei van het netwerk.
Waarom is het belangrijk om unlockschema’s te koppelen aan prestatiemijlpalen?
Unlockschema’s die aan prestatiemijlpalen zijn gekoppeld, helpen bij het stabiliseren van de markt en creëren vertrouwen onder gebruikers en investeerders. Deze benadering zorgt ervoor dat de tokenaanvoer in overeenstemming blijft met de groei en adoptie van het netwerk, wat uiteindelijk bijdraagt aan een duurzamer ecosysteem.
