In februari wordt in Utrecht de 35e editie van het Hypotheken Event georganiseerd. Een hot topic dat tijdens deze editie sterk naar voren komt is hypotheekfraude. Deze vorm van fraude ontwikkelt zich in rap tempo en treft steeds meer schakels in de keten. Gert Vasse, Non-Executive Director, en Gert-Jan van Dijke, Account Director bij Ockto, schijnen tijdens een break-out sessie licht op de nieuwste vormen van fraude en de rol van brondata in het tegengaan van deze ontwikkeling.
Ockto biedt consumenten de mogelijkheid om hun eigen brondata op een veilige manier en rechtstreeks vanuit officiële databronnen te delen. Dit levert aanbieders, adviseurs en andere ketenpartners verifieerbare gegevens op. “Dit is essentieel als je fraude wilt voorkomen en risico’s vroegtijdig wilt herkennen”, zegt Van Dijke.
Volgens Vasse is er een groeiende aandacht voor hypotheekfraude, maar wordt de omvang en professionaliteit ervan nog vaak onderschat. Fraude bestaat niet meer alleen uit slordige documenten of onlogische aanpassingen, maar uit zeer overtuigend gemanipuleerde informatie. De fraudeurs kennen de hypotheekprocessen en hun zwakke plekken.
Van Dijke onderstreept dit. Volgens hem is fraude geen incident meer; de daders bereiden zich goed voor, gebruiken digitale technieken en passen hun aanpak voortdurend aan. Ze richten zich op dat deel van het proces waar de kans op detectie het kleinst is.
Fraudeurs worden volgens Vasse steeds moeilijker te herkennen. Ze gebruiken onder andere contacten binnen bepaalde netwerken, hoogwaardige software en toegang tot bestaande datasets. Ze creëren documenten die zo realistisch zijn dat zelfs ervaren professionals het onderscheid nauwelijks kunnen maken.
Van Dijke vult aan dat het niet alleen om losse documenten gaat. De dossiers als geheel ogen geloofwaardig. Het is geen knip-en-plakfraude, maar een bijna industriële aanpak waarin documenten tot in detail worden aangepast.
Vasse ziet de gevolgen van fraude in de hele markt. Fraude betreft niet alleen een verkeerd verstrekte hypotheek, het raakt de hele keten. Van Dijke benadrukt de impact op risicobeheer. Als er twijfel ontstaat over de herkomst van data of documenten, ondermijn je de basis waarop je risico’s beoordeelt. Dat is precies waarom brondata zo belangrijk wordt.
Tijdens de recente meeting van het Hypotheken Data Netwerk (HDN) was fraude een hoofdonderwerp. Volgens Vasse kan brondata een structurele verandering teweegbrengen. Als je gegevens rechtstreeks van de bron ophaalt, is er geen ruimte meer om ze aan te passen.
Van Dijke voegt toe dat de sector al stappen zet. Steeds meer adviseurs, aanbieders en intermediairs nemen brondata standaard in hun proces op.
Het grootste risico ligt aan het begin van het klantproces, volgens Van Dijke. Dit is het moment waarop de aanvraag wordt ingediend bij een hypotheekverstrekker en documenten worden aangeleverd. Daar is de bandbreedte voor manipulatie het grootst.
Vasse ziet daarnaast dat een deel van het risico verschuift. Fraudeurs zoeken altijd naar gaten. Dus op het moment dat je één onderdeel sluit, verschuift het probleem.
Volgens Vasse en Van Dijke moet de sector toe naar een model waarin brondata de norm is. Dit verkleint niet alleen de risico’s, maar creëert ook een eerlijk en transparant proces voor consumenten. Samenwerking is hierbij cruciaal. Fraude kan alleen aangepakt worden door technische standaardisatie, gezamenlijke afspraken en een uniforme werkwijze.
Op 10 en 11 februari vindt het Hypotheken Event plaats. Tijdens dit event gaan bestuurders, innovators, risicomanagers en adviseurs met elkaar in gesprek over thema’s die bepalend zijn voor het komende jaar. Vasse en Van Dijke verzorgen op 11 februari een break-out sessie over hypotheekfraude bestrijden met brondata
