De Europese Centrale Bank (ECB) heeft recentelijk toestemming gegeven voor de verdere ontwikkeling van de digitale euro. Dit markeert een belangrijke stap van de Europese Unie (EU) in de richting van de implementatie van een nieuw betalingssysteem. De Europese Raad steunt ook dit initiatief om uiterlijk in 2029 een digitale versie van contant geld te introduceren. Echter, de definitieve invoering hangt nog af van een cruciale stemming in het Europees Parlement later dit jaar.
De beslissing van de ECB in oktober 2020 heeft het digitale euro-project van de onderzoeksfase naar de volgende fase gebracht: technische voorbereiding en juridische uitwerking. Adviesbureau PaymentGenes heeft in dit verband de kansen, risico’s en implicaties voor zowel handelaren als consumenten onderzocht. Dit onderzoek werd uitgevoerd in samenwerking met De Nederlandsche Bank, J.P. Morgan, Adyen, EuroCommerce, Wirex en de Consumentenbond.
Ongeveer 135 landen en munteenheden, die samen goed zijn voor meer dan 95% van het mondiale bbp, onderzoeken momenteel de mogelijkheden voor de implementatie van CBDC’s (Central Bank Digital Currencies). Volgens de Atlantic Council bevinden 52 landen zich al in een geavanceerde pilotfase of hebben ze al een digitale munteenheid gelanceerd.
De digitale euro is bedoeld als een elektronisch equivalent van bankbiljetten en munten en biedt een risicovrije betalingsoptie die direct wordt ondersteund door de ECB. Deze munteenheid is een directe claim op de staat en biedt een mate van privacy vergelijkbaar met die van contant geld. De digitale euro is niet bedoeld om bestaande betaalmiddelen of fysiek geld te vervangen, maar om naast deze te bestaan als een volwaardig alternatief.
Europa’s streven naar grotere economische onafhankelijkheid is een belangrijke drijfveer achter de digitale euro. Momenteel wordt 61% van alle kaartbetalingen in de eurozone verwerkt door internationale kaartnetwerken, waardoor Europa sterk afhankelijk is van buitenlandse technologieaanbieders, met name uit de VS. Met een eigen digitale betaalinfrastructuur kan Europa zijn financiële stabiliteit versterken en zelf de normen stellen voor de toekomst van geld.
De digitale euro belooft dagelijkse gebruikers verschillende praktische voordelen. Er wordt een hoog niveau van privacy verwacht bij kleine transacties en er komt een offline functie waarmee betalingen zonder internetverbinding mogelijk zijn. Omdat het gebruik gratis zou zijn, kan de digitale euro bijdragen aan financiële inclusie, ongeacht inkomen of woonplaats.
Ook het bedrijfsleven kan profiteren van de digitale euro. Voor handelaren belooft deze lagere kosten en onmiddellijke betaling in plaats van dagenlang wachten op verwerking. Fintech-bedrijven kunnen de digitale euro als basis gebruiken voor nieuwe diensten, zoals geautomatiseerde betalingen of slimme contracten.
PaymentGenes ondervroeg verschillende stakeholders, waaronder banken en andere betalingsdienstverleners, voor hun analyse van het Europese financiële landschap en het sentiment rond de digitale euro. De algemene consensus is dat een door de ECB ondersteunde digitale munteenheid een goed idee is en het systeem veerkrachtiger maakt.
Ook voor consumenten lijkt het vooruitzicht overwegend positief: de digitale munt zou veilig, betrouwbaar en gratis te gebruiken zijn. De invoering moet echter zorgvuldig gebeuren om significante risico’s te vermijden.
