De belastingdienst plant kunstmatige intelligentie te gebruiken om alle Belgische bankrekeningen te controleren op frauduleuze activiteiten. Niet alleen verdachte rekeningen, maar iedereen zal in de toekomst onder de loep genomen worden. Deze nieuwe aanpak, die “Money Control” wordt genoemd door Vincent Van Quickenborne, een Open Vld-Kamerlid, is een controversieel plan van minister Jan Jambon (N-VA). Van Quickenborne heeft zelfs een filibuster ingezet om het wetsvoorstel tegen te houden.
Het Centraal Aanspreekpunt van rekeningen bestaat al jaren en de belastingdienst kan nu al twee keer per jaar naar de stand van uw rekening kijken. Echter, minister van Financiën Jan Jambon wil dit systeem uitbreiden. Hij wil dat slimme software toegang krijgt tot alle boekingen en transacties van iedere burger en onderneming. Kunstmatige intelligentie zal dan op zoek gaan naar verdachte patronen en risicoprofielen creëren. Wie een afwijkend patroon vertoont, komt op een lijst voor de belastinginspecteurs.
Op dit moment kan de belastingdienst alleen uw volledige transactiehistorie opvragen bij concrete vermoedens van fraude. Maar binnenkort zal iedereen standaard worden gecontroleerd. “Iedere burger wordt gezien als een potentiële fraudeur”, aldus Vincent Van Quickenborne in de commissie Financiën. Hij hernoemde het systeem naar “Money Control”, naar analogie met het omstreden “Chat Control” voorstel van Europa. “We gaan van gerichte controle op basis van concrete aanwijzingen naar algoritmische massasurveillance ‘voor het geval dat’.”
De Gegevensbeschermingsautoriteit toonde in mei al haar ongenoegen over dit nieuwe plan. Ze waarschuwen voor de gevaren van geautomatiseerde besluitvorming en grootschalige profilering. Ook de Raad van State heeft bezwaren geuit. Desondanks wil de regering het wetsvoorstel, dat in het regeerakkoord staat, doordrukken. Door het filibusteren van Van Quickenborne heeft het plan echter media-aandacht gekregen. De MR en N-VA beweren dat ze het zien als een “minder kwaad dan een vermogenskadaster”, maar overtuigend klinkt dat niet.
