Nederland is recentelijk verder gedaald op de Europese ranglijst van meest aantrekkelijke landen voor directe buitenlandse investeringen. Volgens de jaarlijkse Attractiveness Survey van EY, waar Nederland tot en met 2017 steevast in de top vijf stond, is het land nu gedaald naar de tiende plaats.
Het onderzoek registreerde dit jaar slechts 147 nieuwe investeringsprojecten in Nederland, een daling van tien projecten (-6%) vergeleken met vorig jaar. Dit is een scherpe daling in vergelijking met het recordjaar 2016, waarin er 409 projecten werden geregistreerd.
Er zijn verschillende factoren die hebben bijgedragen aan de afname van het investeringsklimaat in Nederland. Patrick Boertien, partner bij EY-Parthenon, wijst op factoren zoals een aanhoudend lage economische groei, hoge energieprijzen, geopolitieke spanningen en inconsistentie in regelgeving en belastingbeleid.
Er zijn ook structurele uitdagingen, zoals stikstofbeperkingen, woningtekorten, netwerkcongestie en een krappe arbeidsmarkt die de groei belemmeren. Volgens Boertien is er een dringende noodzaak voor Nederland om zijn aantrekkingskracht als bestemming voor buitenlandse investeringen te heroverwegen en te versterken.
Ondanks een terugloop in het aantal investeringen blijven landen als Frankrijk, Groot-Brittannië en Duitsland de leiders in het aantrekken van directe buitenlandse investeringen. Deze drie landen zijn samen goed voor bijna de helft (46%) van alle directe buitenlandse investeringen.
Er werden vorig jaar in totaal 5.383 investeringen gedaan in alle Europese landen, wat leidde tot de creatie van 269.740 nieuwe banen. Dit is een daling van 5% in het aantal projecten vergeleken met het jaar daarvoor en het laagste aantal sinds 2015.
Opmerkelijk genoeg hebben verschillende Centraal-, Oost- en Zuid-Europese landen wel een stijging gezien in directe buitenlandse investeringen. Spanje is nu de vierde grootste ontvanger van directe buitenlandse investeringen, met een stijging van 15% ten opzichte van het jaar ervoor.
De onderzoekers van EY maken zich ernstig zorgen over de concurrentiepositie van Nederland. Volgens hen roept het rapport op tot reflectie over wat voor land we willen zijn en welke maatregelen nodig zijn om duurzaam concurrerend te blijven.
Boertien stelt dat het cruciaal is om de civiele en digitale infrastructuur te verbeteren en te investeren in strategische industrieën. Hierbij speelt de samenwerking tussen overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen – de zogenaamde ’triple helix’ – een sleutelrol.
Waar staat Nederland op de Europese ranglijst voor aantrekkelijkheid voor buitenlandse investeringen?
Antwoord: Volgens de jaarlijkse Attractiveness Survey van EY is Nederland gedaald naar de tiende plaats.
Welke factoren hebben bijgedragen aan de daling van Nederland op deze ranglijst?
Antwoord: Factoren zoals aanhoudend lage economische groei, hoge energieprijzen, geopolitieke spanningen, inconsistentie in regelgeving en belastingbeleid en structurele uitdagingen zoals stikstofbeperkingen, woningtekorten, netwerkcongestie en een krappe arbeidsmarkt hebben bijgedragen aan de afname van het investeringsklimaat in Nederland.
Wat zijn de mogelijke oplossingen om de concurrentiepositie van Nederland te verbeteren?
Antwoord: Verbetering van de civiele en digitale infrastructuur, investeren in strategische industrieën, samenwerking tussen overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen, en de oprichting van een nationale investeringsbank zijn enkele van de voorgestelde oplossingen om de concurrentiepositie van Nederland te verbeteren.
