Vlamingen Massaal Naar Vaste Energiecontracten Na Conflict In Iran: Impact En Vooruitzichten

Na de aanvallen van Amerika en Israël op Iran eind februari, zagen we een sterke stijging van energieprijzen op de internationale markten. Dit heeft ook in Vlaanderen impact gehad op de energiemarkt. Energieleveranciers hadden hun prijzen eind februari al vastgelegd, waardoor hun vaste tarieven van maart nog niet de stijging van de internationale prijzen weerspiegelden.

Veel Vlamingen besloten over te stappen op een vast energiecontract uit angst voor verdere prijsstijgingen. Bij een vast contract is het tarief gegarandeerd voor de duur van het contract, terwijl bij een variabel contract de consumentenprijs elke maand of elk kwartaal de actuele energiemarktprijs volgt.

Grootschalige overstap

Niet alle energieleveranciers waren bereid om deze massale overstap te faciliteren. Leverancier Mega moest bijvoorbeeld een groepsaankoop van de provincie West-Vlaanderen vroegtijdig stopzetten omdat het de vraag niet kon bijbenen. Andere leveranciers verhoogden of trokken hun vaste tarieven in. Sommige spelers, zoals het Vlaamse EnergyVision, gebruikten de situatie echter om nieuwe klanten te werven.

Volgens cijfers van de Vlaamse Nutsregulator (VNR) is er vooral voor aardgas massaal overgestapt van tariefformule. Bijna 1 op de 10 Vlamingen met een aardgascontract is in maart en april overgestapt van een variabel naar een vast tarief. Voor het conflict in Iran had 72% van de Vlamingen een variabel aardgascontract, dit is eind april gedaald tot 63,4%, een daling van 8,6 procentpunten.

Ook voor elektriciteit is er een aanzienlijke overstap van variabel naar vast contract, hoewel minder uitgesproken dan voor aardgas. Dit is logisch, aangezien de impact van de oorlog in Iran groter is op de prijs van aardgas dan op die van elektriciteit.

Huidige situatie

Het aantal vaste aardgascontracten is gestegen tot 36,6%, het hoogste niveau sinds april 2023. Voor elektriciteit (31,8%) is dit zelfs het hoogste marktaandeel voor vaste tarieven sinds januari 2023. Na de vorige energiecrisis was er een grote verandering op de Vlaamse energiemarkt.

Variabele contracten, waarbij het energietarief maandelijks of driemaandelijks verandert, zijn sindsdien het populairst in Vlaanderen. Echter, de huidige energiecrisis brengt hier verandering in en het wordt verwacht dat de overstap van variabel naar vast de komende maanden zal voortzetten.

Vaste vs Variabele contracten

Na het uitbreken van de oorlog in Iran, verdubbelde de Europese gasprijs tot ongeveer €60 per megawattuur. Inmiddels is dit niveau gestabiliseerd rond de €50/MWh. De impact op de prijs voor elektriciteit is minder uitgesproken vanwege het grote effect van hernieuwbare stroom in de lente en zomer.

Het overstappen naar een vast energiecontract wordt op dit moment afgeraden, aangezien alle leveranciers hun vaste tarieven hebben verhoogd. Hoewel een vast contract prijszekerheid biedt, betaalt men over het algemeen meer dan met een variabel contract over dezelfde periode. Dit komt door de risicopremie die leveranciers in hun vaste contracten berekenen.